Wie is de maker?

De allerallereerste basisvraag in het auteursrecht is: wie is de maker? Want zonder een maker, is er ook geen auteursrecht!

aap-portretAfgelopen week liet ik een werk maken door de kunstenaar Sergio Albiac. Als je een pasfoto naar hem opstuurt, haalt hij deze door een programma heen waardoor de pixels uit jouw foto automatisch vervangen worden door afbeeldingen van planeten. Stardust, de naam van zijn kunstproject.

Stardust pasfotoIk ben er nog niet helemaal uit of ik de Hubble Space Telescope nu vaker als fotograaf ga nemen : ). Maar de afbeelding geeft in ieder geval aanleiding tot de volgende vraag:
Wie is de maker?

Auteursrecht
Artikel 1 van de Auteurswet begint met de volgende zinsnede “Het auteursrecht is het uitsluitend recht van den maker….” De vraag wie als maker bestemd kan worden, is al heel lang onderwerp van discussie. Steeds als er nieuwe technieken in het spel zijn, is dit weer de vraag. Waren foto’s van fotografen wel auteursrechtelijk beschermd? Niet de mens had het beeld geschapen, maar een camera. Deze discussie zou ook nu aangehaald kunnen worden als het om het project Stardust gaat. Al zijn afbeeldingen worden automatisch gemaakt door een programma. In hoeverre kan er dan nog van een maker gesproken worden?

Foto’s gemaakt door machines zijn niet auteursrechtelijk beschermd

Als het aan Google ligt zullen zij natuurlijk direct zeggen dat ook geautomatiseerde processen een maker hebben. En dat daardoor dus de foto’s auteursrechtelijk beschermd zijn. Want als er geen maker in het spel is, is er ook geen auteursrecht. En dan mag iedereen de foto’s gebruiken voor elk doeleinde.
Google roept heel hard dat hun foto’s van Google Streetview auteursrechtelijk beschermd zijn. Maar is dat eigenlijk wel zo? Waarschijnlijk sommige foto’s zeker wel, als ze met de hand zijn genomen. Maar de foto’s afkomstig van de draaiende camera op de Google-auto kunnen mijns inziens toch echt niet voor het auteursrecht in aanmerking komen! Hetzelfde geldt voor camerabeelden uit beveiligingscamera’s of pasfoto’s uit pashokjes.

Geen maker, Geen auteursrecht

Na-Apen
Helemaal bovenaan zien we een foto van een aap. Deze foto is onderwerp geweest van een geschil tussen TechDirt en Caters. Deze vrouwelijke zwarte makaak stal de camera van de bekende fotograaf David Slater. Zij dacht vast: wat hij kan, kan ik ook. En ze maakte al lachend een perfect geschoten zelfportret van zichzelf. De website TechDirt publiceerde vervolgens deze foto’s, waar het bedrijf Cater het totaal niet mee eens was en hun verzocht de foto’s te verwijderen. Met de staart tussen de benen konden zij zich weer terugtrekken: Omdat dieren niet beschouwd worden als maker in de zin van de Auteurwet, is deze foto niet beschermd. Iedereen mag dus deze foto gebruiken! na-apen in dit geval.

Geen auteursrecht en toch rechten
Om terug te komen op het project van Stardust, rust er nu auteursrecht op deze foto’s? Persoonlijk heb ik te weinig informatie over zijn programma om hier een uitspraak over te doen, maar het kan wel zijn dat er portretrecht op foto’s rust. Dat zou betekenen dat ook al zijn de foto’s in het publiek domein, je deze niet mag gebruiken zonder toestemming van de geportretteerde.

Vreemde Zaken | , , | Reageer

 

Reageer

Je e-mail adres wordt nooit gepubliceerd of gedeeld.

Toegestane HTML tags:
<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>